# Tarihte Bugun: 4 Mart ## Olaylar - **1923** İzmir İktisat Kongresi ve Karma Ekonomi Modelinin Belirlenmesi: İzmir İktisat Kongresi'nde İktisat Bakanı Mahmut Esat Bozkurt, yeni Türkiye'nin devlet ve özel teşebbüsün iş birliğine dayanan karma bir ekonomik sistem izlemes... - **1923** İzmir İktisat Kongresi ve Misak-ı İktisadi Kararları: İzmir İktisat Kongresi'nde kabul edilen Misak-ı İktisadi ile milli ekonominin temelleri atılmış; sanayi ve bankacılıkta adımlar atılırken işçi ve köylü hakları... - **1924** Son Halife Abdülmecit Efendi'nin Yurtdışına Çıkarılması: Son Halife Abdülmecit Efendi, 3 Mart 1924 tarihinde kabul edilen kanunla hilafetin kaldırılmasının ardından, Osmanlı hanedan üyeleriyle birlikte Türkiye sınırla... - **1925** Takrir-i Sükûn Kanunu'nun Kabulü ve İstiklal Mahkemeleri'nin Kurulması: Şeyh Sait İsyanı sonrası 4 Mart 1925'te kabul edilen Takrir-i Sükûn Kanunu ile hükümete olağanüstü yetkiler verilmiş ve toplumsal düzeni sağlamak amacıyla İstik... - **1929** Takrir-i Sükun Kanunu'nun Yürürlükten Kaldırılması: 1925 yılında Şeyh Said İsyanı sonrası çıkarılan ve hükûmete olağanüstü yetkiler tanıyan Takrir-i Sükun Kanunu, dört yıllık uygulamanın ardından 4 Mart 1929 tari... - **1940** Altıncı Balkan Güreş Şampiyonası ve Türkiye’nin Şampiyonluğu: İstanbul’da düzenlenen Altıncı Balkan Güreş Şampiyonası’nda Türk milli takımı beş birincilik elde ederek üst üste altıncı kez şampiyonluk kupasını kaldırmayı ba... - **1949** Vyacheslav Molotov'un Dışişleri Bakanlığı Görevinden Azledilmesi: Sovyetler Birliği'nin en kıdemli diplomatlarından Vyacheslav Molotov, herhangi bir resmi gerekçe gösterilmeden dışişleri bakanlığı görevinden alınarak siyasi nü... - **1950** Yeni Basın Kanunu Tasarısının TBMM’ye Sunulması: Yeni Basın Kanunu tasarısı, medya düzenlemelerini ve basın özgürlüğü standartlarını yeniden belirlemek amacıyla Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne resmi olarak sev... - **1951** Agâh Sırrı Levend'in Bakan Tevfik İleri'yi Düelloya Davet Etmesi: İnönü Ansiklopedisi'ndeki görevine son verilen eğitimci Agâh Sırrı Levend, maruz kaldığı haksız uygulamayı protesto etmek amacıyla Milli Eğitim Bakanı Tevfik İl... - **1962** Nihal Atsız'ın Mektuplarının TBMM'de Okunması ve Yarattığı Tartışmalar: CHP İzmir Milletvekili Osman Nuri Adal, Nihal Atsız’ın Atatürk ve İnönü’ye yönelik ağır ithamlar içeren mektuplarını TBMM’de okuyarak kamuoyunda büyük bir tartı... - **1963** 1963 Kavel Kablo Fabrikası Grevi ve İşçi Direnişi: İstanbul İstinye'deki Kavel Kablo Fabrikası işçileri, hak gasplarına ve sendikal baskılara karşı 28 Ocak'ta başlattıkları tarihi direnişi polis müdahalesine rağ... - **1965** Suat Hayri Ürgüplü Hükümeti'nin Güvenoyu Alması: Suat Hayri Ürgüplü başkanlığında kurulan 29. Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti, TBMM'de yapılan oylamada 231 kabul ve 200 ret oyuyla güvenoyu alarak resmen göreve ba... - **1967** CHP Gençlik Kolları'nın Turhan Feyzioğlu ve 'Sekizler' Grubunun İhracını Talep Etmesi: CHP Gençlik Kolları yayımladığı bildiride, partinin 'Ortanın Solu' politikasına muhalefet eden ve Turhan Feyzioğlu önderliğindeki 'Sekizler' grubunun partiden i... - **1967** Cumhurbaşkanı Cevdet Sunay'ın Hitap Biçimlerine Getirdiği Yasak: Cumhurbaşkanı Cevdet Sunay, kendisine "baba", "beyefendi" ve "paşam" denilmesini yasaklayarak devlet protokolünde sadeliği ve resmiyeti hedefleyen bir genelge y... - **1970** Yüksek Denetleme Kurulu’nun Hacı Ali Demirel Soruşturması ve Üye Tasfiyesi: Yüksek Denetleme Kurulu, Hacı Ali Demirel’e satılan demiryolu arsalarını soruşturunca sekiz üyesi görevden alındı; Danıştay’a başvuran üyelerden beşi yargı kara... - **1981** 74 Sanıklı Dev-Yol Davası'nın Başlaması: Ankara Sıkıyönetim Komutanlığı Askeri Mahkemesi'nde 74 sanığın yargılandığı Devrimci Yol davası resmen başladı. Dava süreci, Türkiye'nin siyasi ve hukuki tarihi... - **1981** Paris Çalışma Ateşesi Reşat Moralı ve Tecelli Arı’ya Yönelik ASALA Suikastı: Türkiye'nin Paris Çalışma Ateşesi Reşat Moralı ve din görevlisi Tecelli Arı, Ermeni terör örgütü ASALA militanlarının düzenlediği silahlı saldırı sonucu şehit o... - **1983** Ankara Sıkıyönetim Komutanlığı Dev-Sol Davası Karara Bağlandı: Ankara Sıkıyönetim Komutanlığı 2 No'lu Askeri Mahkemesi'nde görülen Dev-Sol davası sonuçlandı; 9 sanık çeşitli hapis cezalarına çarptırılırken 14 sanık hakkında... - **1985** Turgut Özal'ın Suudi Prensi Abdullah'ın Kandilli'deki Arazisine İlişkin Açıklaması: Başbakan Turgut Özal, Suudi Arabistan Veliaht Prensi Abdullah’ın Kandilli’de aldığı araziye saray değil, bin metrekarelik mütevazı bir ev inşa edeceğini belirte... - **1986** Turgut Özal’ın Türk Siyaseti İçin "İki Buçuk Parti" Öngörüsü: Başbakan Turgut Özal, 1988 seçimleri sonrası Türkiye'de siyasi yapının sadeleşeceğini, bir sağ, bir sol ve bir küçük partiden oluşan "iki buçuk partili" bir sis... - **1986** İbrahim Ural'ın Süleyman Demirel Hakkındaki İşkence Talimatı İddiası: Eski emniyet müdürü ve SHP İstanbul Milletvekili İbrahim Ural, görevde olduğu dönemde Süleyman Demirel'in kendisine işkence yapılması yönünde doğrudan talimat v... - **1987** Turgut Özal'ın Houston'dan Uydu Aracılığıyla Bakanlar Kuruluna Başkanlık Etmesi: Başbakan Turgut Özal, ABD'nin Houston kentindeki Methodist Hastanesi'nden uydu bağlantısı kurarak Ankara'daki Bakanlar Kurulu toplantısına başkanlık etti ve Tür... - **1988** İş İnsanı Asil Nadir'in Titibank'ı Satın Alması: Kıbrıslı iş insanı Asil Nadir, 1980'li yılların sonunda Türkiye'deki ticari faaliyetlerini genişletmek amacıyla Türkiye İthalat İhracat Bankası'nı (Titibank) sa... - **1991** Mardin'in İdil ve Dargeçit İlçelerinde Yaşanan Protestolar ve Silahlı Müdahaleler: Mardin'in İdil ilçesinde yürüyüş yapan kalabalığa ateş açılması sonucu iki kişi hayatını kaybetti, ardından Dargeçit'te düzenlenen protestolarda bir kişinin dah... - **1992** Ahmet Özal Hakkında Güveni Kötüye Kullanma ve Sahtecilik Davası Açılması: Ahmet Özal ve iki arkadaşı hakkında, güveni kötüye kullanmak ve resmi evrakta sahtecilik yaptıkları iddiasıyla yargı makamları tarafından dava açıldı. - **1992** Sefarad Yahudilerinin Osmanlı İmparatorluğu'na Sığınışının 500. Yıldönümü: İspanya'daki Engizisyon baskısından kaçarak 1492 yılında Osmanlı İmparatorluğu'na sığınan Sefarad Yahudileri, Anadolu topraklarına gelişlerinin 500. yıldönümünü... - **1994** Gazeteci Hıncal Uluç'un Silahlı Saldırıya Uğraması: Gazeteci Hıncal Uluç, İstanbul Levent'te bir benzin istasyonunda uğradığı silahlı saldırı sonucu bacağından yaralandı; olayda kullanılan aracın Alaattin Çakıcı'... - **2000** Yargıtay'ın Kürtçe İsimlerin Kullanımına İzin Veren Emsal Kararı: Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, bir babanın açtığı dava sonucunda Kürt kökenli isimlerin çocuklara verilmesinin önündeki engelleri kaldırarak bu isimlerin tescilin... - **2012** Vladimir Putin üçüncü kez devlet baskanı: 1952 doğumlu Vladimir Putin, KGB kariyerinin ardından 1999'da başbakanlık ve devlet başkanlığı vekilliği üstlenmiş, yapılan seçimleri kazanarak modern Rusya'nın... - **2018** Deniz Selin Ünlüdağ Avrupa Eskrim Şampiyonu: Milli eskrimci Deniz Selin Ünlüdağ, Soçi’de düzenlenen Avrupa Yıldızlar Eskrim Şampiyonası finalinde Bulgar rakibini 15-11 yenerek altın madalya kazandı ve Türk... - **2021** 2021 Bitlis Askerî Helikopter Kazası: Bingöl'den Tatvan'a giden Kara Kuvvetleri Komutanlığına ait helikopterin Bitlis'te kaza kırıma uğraması sonucu 8'inci Kolordu Komutanı Korgeneral Osman Erbaş il... - **2022** Benzin ve Motorine Zam Üstüne Zam: Türkiye'de akaryakıt fiyatları üç gün üst üste gelen zamlarla rekor seviyeye ulaştı; motorin 19,05 TL, benzin ise 18,08 TL bandını aşarak yıllık bazda yüzde 50'... ## Doğumlar - **1678** Antonio Vivaldi'nin Doğumu: Barok müziğin dahi ismi, 'Dört Mevsim' konçertosunun yaratıcısı ve keman virtüözü İtalyan besteci Antonio Vivaldi, Venedik Cumhuriyeti'nin başkentinde dünyaya g... - **1678** italyan Besteci Antonio Vivaldi doğum günü: İtalyan barok besteci, virtüöz kemancı ve 'Kızıl Rahip' lakaplı Antonio Vivaldi, 1678 yılında Venedik'te dünyaya gelerek klasik müzik tarihinin en etkili figürl... - **1869** Michael von Faulhaber'in Doğumu: Nazilere karşı sergilediği kararlı muhalefetiyle tanınan Alman kardinal ve Münih Başpiskoposu Michael von Faulhaber, Bavyera Krallığı'nın Heidenfeld kasabasında... - **1871** Devrimci Kuramcı Rosa Luxemburg'un Doğumu: Polonya kökenli Alman devrimci, kuramsal marksist ve Spartakistler Birliği'nin kurucusu Rosa Luxemburg, Polonya'nın Zamość kentinde dünyaya geldi. - **1890** Gizemli Macera Yazarı B. Traven’in Doğumu: Meksika kırsalını konu alan macera romanlarıyla tanınan, gerçek kimliğini gizli tutan ve eserlerini Almanca kaleme alan dünyaca ünlü yazar B. Traven dünyaya gel... - **1922** İtalyan Yönetmen ve Entelektüel Pier Paolo Pasolini'nin Doğumu: Sıra dışı üslubu ve toplumsal eleştirileriyle tanınan İtalyan film yönetmeni, şair ve romancı Pier Paolo Pasolini, sanat dünyasında derin izler bırakmak üzere B... - **1938** Sorb Asıllı Alman Yazar Kito Lorenc'in Doğumu: Sorb asıllı Alman yazar, şair ve çevirmen Kito Lorenc, modern Sorb edebiyatının en önemli temsilcilerinden biri olarak Almanya'nın Schleife kasabasında dünyaya... - **1942** İspanyol Devlet Adamı Felipe González Márquez'in Doğumu: İspanya'nın modernleşme sürecinde kritik rol üstlenen ve 1982-1996 yılları arasında dört dönem üst üste başbakanlık yapan sosyalist politikacı Felipe González M... - **1947** Norveçli Caz Müzisyeni Jan Garbarek Dünyaya Geldi: Norveçli saksafon sanatçısı ve besteci Jan Garbarek, 4 Mart 1947'de doğdu. Modern caz dünyasında 'Kuzey tınısı' akımının öncüsü kabul edilen sanatçı, özgün tarz... - **1947** Türk Halk Müziği Sanatçısı Kamil Sönmez'in Doğumu: Türk halk müziğinin sevilen sesi, sinema ve tiyatro oyuncusu Kamil Sönmez, Karadeniz kültürünü tüm Türkiye'ye sevdiren eşsiz yorumu ve neşeli kişiliğiyle Ordu'd... - **1951** İskoç Futbol Efsanesi Kenny Dalglish Dünyaya Geldi: İskoç futbolunun ve Liverpool tarihinin en ikonik figürlerinden biri olan Sir Kenny Dalglish, Glasgow'da dünyaya geldi. Hem oyuncu hem de teknik direktör olarak... - **1955** Fransız Oyuncu Dominique Pinon'un Doğumu: Fransız sinemasının ve tiyatrosunun en karakteristik yüzlerinden biri olan ünlü oyuncu Dominique Pinon, 4 Mart 1955 tarihinde Fransa'nın Saumur kentinde dünyaya... - **1963** Jason Newsted'in Doğumu: Dünyaca ünlü Amerikalı heavy metal bas gitaristi ve Metallica grubunun eski üyesi Jason Newsted, müzik dünyasına yön vereceği kariyerine ilk adımını atarak Mich... - **1966** İngiliz Yönetmen Wash Westmoreland'ın Doğumu: İngiliz yönetmen, senarist ve yapımcı Wash Westmoreland, bağımsız sinemaya ve ödüllü yapımlara yön veren kariyerine adım atmak üzere Leeds, İngiltere'de dünyaya... - **1968** İngiliz Oyuncu ve Şarkıcı Patsy Kensit'in Doğumu: İngiliz oyuncu, model ve şarkıcı Patsy Kensit, Londra'da dünyaya geldi. Kariyerine çocuk yaşta başlayan sanatçı, hem sinema hem de müzik dünyasında küresel bir... - **1974** Ariel Ortega'nın Doğumu: Arjantinli efsanevi futbolcu Ariel Ortega, Jujuy eyaletinde dünyaya geldi. 'El Burrito' lakaplı yetenekli orta saha oyuncusu, River Plate ve Arjantin milli takı... - **1980** Meksikalı Futbolcu Omar Bravo'nun Doğumu: Meksikalı efsanevi forvet Omar Bravo, 4 Mart 1980 tarihinde dünyaya geldi ve Chivas de Guadalajara formasıyla sergilediği performansla Meksika futbol tarihinin... - **1982** Landon Donovan'ın Doğumu: Amerikan Futbolunun Efsanevi Kaptanı: Amerikalı profesyonel futbolcu ve ABD Milli Takımı'nın efsanevi kaptanı Landon Donovan dünyaya geldi. Donovan, Amerikan futbol tarihinin en golcü ve en çok asis... - **1982** Türk Alternatif Müziğinin Özgün Sesi Yasemin Mori Dünyaya Geldi: Türk alternatif rock ve indie müziğinin en kendine has kadın vokallerinden biri olan şarkıcı ve besteci Yasemin Mori, İstanbul'da doğarak sanat hayatına ilk adı... - **1986** Amerikalı Model ve Miss USA Finalisti Erin O'Kelley'nin Doğumu: Amerikalı model ve güzellik kraliçesi Erin O'Kelley dünyaya geldi. 2007 yılında Miss North Carolina USA unvanını kazanan O'Kelley, Miss USA güzellik yarışmasınd... ## Ölümler - **1615** Alman Ressam Hans von Aachen'in Vefatı: Kuzey Maniyerizmi'nin en önemli temsilcilerinden biri olan Alman ressam Hans von Aachen, 4 Mart 1615 tarihinde Prag'da hayatını kaybetti. Sanatçı, Kutsal Roma İ... - **1852** Rus Edebiyatının Öncü İsmi Nikolai Gogol’un Ölümü: Rus edebiyatının realist kalemlerinden Nikolai Gogol, derin bir dini krizin ardından başyapıtı Ölü Canlar'ın el yazmalarını yakmasından on gün sonra 43 yaşında... - **1976** Modern Elektroniğin Öncüsü Alman Fizikçi Walter Schottky’nin Vefatı: Yarı iletken fiziği ve elektronik teorilerinde devrim yaratan, kendi adıyla anılan diyot ve efektlerin kaşifi Alman fizikçi Walter Schottky, bilim dünyasına bır... - **1984** Kanadalı Yazar Ernest Buckler'ın Vefatı: Kanadalı roman ve öykü yazarı Ernest Buckler, kırsal yaşamı ve insan psikolojisini derinlemesine işlediği eserleriyle modern Kanada edebiyatında silinmez bir iz... - **1986** İzmir Eski Belediye Başkanı Osman Kibar Vefat Etti: İzmir’de gerçekleştirdiği yoğun asfalt çalışmaları nedeniyle 'Asfalt Osman' adıyla tanınan, Adalet Partili eski İzmir Belediye Başkanı ve Demokrat Parti kurucul... - **1993** İspanyol Sanatçı Miguel de Molina Hayatını Kaybetti: Ünlü İspanyol şarkıcı ve aktör Miguel de Molina, 1993 yılında Buenos Aires'te hayata gözlerini yumdu. Copla müziğinin öncü ismi, ardında derin bir sanatsal mira... - **1994** Ressam, Mimar ve Yazar Cihat Burak Hayatını Kaybetti: Modern Türk sanatının özgün isimlerinden ressam, mimar ve yazar Cihat Burak hayatını kaybetti. Sanatçı, toplumsal çelişkileri fantastik ve mizahi bir dille işle... - **1995** Şair ve Ressam Mustafa Irgat'ın Vefatı: Türk edebiyatı ve sanat dünyasının özgün isimlerinden şair ve ressam Mustafa Irgat, İstanbul'da hayatını kaybetti. Sanatçı, kendine has üslubu ve eserleriyle ta... - **2012** Emekli Emniyet Müdürü Hasan Eryılmaz'ın Şüpheli Ölümü: Emekli Emniyet Müdürü Hasan Eryılmaz, Ankara-Konya Karayolu üzerinde park halindeki aracında başından tek kurşunla vurulmuş halde ölü bulundu. - **2022** Füsun Nalan Açın - Akrep Nalan Hayatını Kaybetti: Türk müziğinin ve sinemasının sevilen ismi Akrep Nalan lakaplı Füsun Nalan Açın, Muğla'nın Bodrum ilçesindeki evinde bakıcısı tarafından hareketsiz halde bulund... [Tarihte Bugun](https://com.com.tr/tarihte-bugun)