agac Ne Demek?
, -cı
Meyve verebilen, gövdesi odun veya kereste olmaya elverişli bulunan ve uzun yıllar yaşayabilen bitki isim
Pencerenin yakınındaki ağacın çiçekli dalları altında siyah bir kelebek uçuyordu.Ömer Seyfettin
Bu gibi bitkilerin gövdesinden ve dallarından yapılan sıfat
Ancak yakın yıllardan dahi ağaç kaşıklar günümüze kadar gelememiştir.Naci Eren
► kereste
Rendelenmiş ağaç kokusu, hızar veya planya sesi, bir çivinin ağaca gömülmesi mest ediyordu beni.Cemil Kavukçu
Ağızlarda <i>agac</i> olarak da kullanılır. Eski ve yeni diyalektlerde yaygın olarak geçer. ~ Az <i>ağac.</i> -Hal <i>hağaç. </i> -Tkm <i>ağaç.</i> -Bşk <i>ağas.</i> -Nog <i>ağaş.</i> -Kklp <i>ağaş.</i> -Kzk <i>ağaş.</i> -Krg <i>cığaç.</i> -Tat <i>ağaç.</i> -Özb <i>yoğoç.</i> -YUyg <i>cağas.</i> Lobnor ağzında <i>yığaç ~ yığaş.</i> -Sal <i>ağaç.</i> -Alt <i>aŋaş ~ ağıç.</i> -Hak <i>ağas.</i> -Tuv <i>ıyaş.</i> -Tof <i>ağaş.</i> -Çuv <i>yıvăś</i>. Yakutçada ağaca <i>mas</i> adı verilir. bk. Poppe: Das Jakutische 683.<br> Eski Türkçe <i>ığaç.</i> -Eski Uygurca <i>ığaç.</i> -Orta Türkçe <i>yıgaç.</i> -Orta Kıpçakça <i>ağaç.</i> -Harezm Türkçesi <i>ağaç.</i> -Çağatayca <i>yığaç.</i> -Eski Osmanlıca <i>agaç.</i><br> Türkçe <i>ağaç</i> biçiminin ‘bitki’ anlamına gelen <i>ı</i> kökünden geldiği anlaşılıyor: <i>ı + -ğaç</i> eki.<br> Bu etimoloji Ramstedt tarafından öne sürülmüştür (KSz 16: 12). Ramstedt’in önerisi çoklukla benimsenmiştir.<br> Poppe: MSFOu 185: 196 (<i>ı</i> ‘bitki’); Giraud: Bain-Tsokto 144. Son olarak Leksika (104-105) da <i>ı + -ğaç</i> açıklamasını kabul etmiştir. Altay dillerinde <i>ığaç</i>’a paralel biçimler Ramstedt tarafından gözden geçirilmiştir (SKE 101, 199).<br> Halaçça <i>hağaç</i> biçimine dayanan Doerfer <i>piağaçç</i> biçiminden yola çıkmıştır. Ancak Halaççadaki <i>h-</i>’nin ikincil bir ses olduğunu biliyoruz.<br> Türk diyalektlerinde geçen <i>yığaç</i> biçiminin yol açtığı gelişmeler Bang tarafından değerlendirilmiştir (KSz 17). bk. Kononov: Grammatika Jazyka tjurskix runičeskix pamjatnikov 80.<br> Bilimsel yayınlarda sık sık tartışılmıştır. Örn. Brockelmann: Zeitschrift für Phonetik 4: 266. bk. Deny: Grammaire 552, 580.
: bir düzen, ayrıntıların değişmesiyle değil temelin bozulmasıyla yıkılır.
: insan ne kadar yükselirse yükselsin bir yerde durur.
: <i> argo</i> bir yerde ayakta durarak çokça beklemek:<i> Neredesin yahu, seni bekleye bekleye ağaç olduk.</i>
: güzel insanlar her yerde ilgi çekerler, her zaman onların sözü kabul edilir.
: insan önemli işleri akrabası, yakınları, yandaşlarından güç alarak daha kolay yapar.
: insanlar küçük yaşta kolay eğitilir.
: erkek evlat meyve veren ağaç gibidir, günü gelince evin geçim yükünü hafifletir.
: yeteneksiz, beceriksiz kimse önemli işlerde kullanılamaz.
: yeteneksiz, beceriksiz kimse önemli işlerde kullanılamaz.
: zarar görmeyen, başına felaket gelmeyen kimse yoktur.
: bir aileden iyi adam da çıkar, kötü adam da.
: bir aileden iyi adam da çıkar, kötü adam da.